وبلاگ نانوپاک
استرس حرارتی و 6 نوع مختلف آن که باید بدانید
استرس حرارتی – بیماری مربوط به گرما
اگر بدن شما بیش از حد گرم می شود و دمای بدن شما بالاست، برجستگی های روی پوست، اسپاسم عضلانی، سردرد، سرگیجه، حالت تهوع و علائم اینچنینی دارید، ممکن است یکی از شایع ترین بیماری های مرتبط با گرما یعنی استرس حرارتی را داشته باشید: عرق سوز شدن، کرامپ گرمایی یا گرما زدگی خفیف یا گرمازدگی شدید. استرس حرارتی شدت های مختلفی دارد و عوارض خطرناکی می تواند داشته باشد.
۱. گرمازدگی شدید
زمانی گرمازدگی اتفاق می افتد که بدن دیگر نمی تواند دمای خود را کنترل کند: دمای بدن به سرعت بالا می رود، مکانیسم تعریق از کار می افتد و بدن قادر به خنک شدن نیست. هنگامی که گرما زدگی رخ می دهد، دمای بدن می تواند در عرض 10 تا 15 دقیقه به 106 درجه فارنهایت (41 درجه سلسیوس) یا بالاتر برسد. گرما زدگی در صورت عدم دریافت درمان اورژانسی می تواند باعث ناتوانی دائمی یا مرگ شود.
علائم گرما زدگی شدید عبارتند از:
- گیجی، تغییر وضعیت ذهنی، گفتار نامفهوم
- از دست دادن هوشیاری (کما)
- پوست گرم و خشک یا تعریق زیاد
- تشنج
- بالا بودن دمای بدن
- در صورت تاخیر در درمان کشنده
۲. رابدومیولیز
رابدومیولیز (rhabdo) یک وضعیت پزشکی است، که به استرس حرارتی و فعالیت بدنی طولانی مربوط است. رابدو باعث تخریب بافت عضلانی می شود، در نتیجه الکترولیت ها و پروتئین ها وارد جریان خون می شوند. این شرایط می تواند باعث نامنظم شدن ریتم قلب، تشنج و آسیب به کلیه ها شود.
علائم رابدو
علائم رابدو عبارتند از:
- گرفتگی یا درد عضلانی
- ادرار غیر طبیعی تیره
- ضعف
- عدم تحمل ورزش
- بدون علامت
۳. سنکوپ حرارتی
سنکوپ گرما یکی دیگر از علائم استرس حرارتی می باشد که شامل یک دوره غش (سنکوپ) یا سرگیجه است که معمولاً هنگام ایستادن برای مدت طولانی یا بلند شدن ناگهانی از حالت نشسته یا دراز کش رخ می دهد.
علائم سنکوپ حرارتی
علائم سنکوپ حرارتی عبارتند از:
- غش (مدت کوتاه)
- سرگیجه
- سبکی سر ناشی از ایستادن بیش از حد طولانی یا بلند شدن ناگهانی از حالت نشسته یا درازکش
۴. کرامپ های گرمایی
کرامپ حرارتی معمولاً بر کارگرانی تأثیر می گذارد که در حین فعالیت های سنگین، زیاد عرق می کنند. این تعریق سطح نمک و رطوبت بدن را کاهش می دهد. سطح کم نمک در عضلات باعث گرفتگی دردناک می شود. کرامپ گرمایی می تواند یکی از علائم استرس حرارتی باشد.
علائم کرامپ های گرمایی
- گرفتگی عضلات، درد یا اسپاسم در شکم، بازو ها یا پا ها
۵. کهیر حرارتی
کهیر حرارتی نوعی تحریک پوستی است که در اثر تعریق بیش از حد در هوای گرم و مرطوب ایجاد می شود.
علائم کهیر حرارتی
علائم کهیر حرارتی عبارتند از:
- دانه ها قرمز جوش یا تاول های کوچک
- معمولا در گردن، بالای سینه، کشاله ران، زیر سینه ها و در چین آرنج ظاهر می شود
اقدامات لازم برای درمان گرما زدگی
برای درمان افراد مبتلا به گرما زدگی اقدامات زیر را انجام دهید:
- برای مراقبت های پزشکی با اورژانس تماس بگیرید.
- تا رسیدن خدمات فوریت های پزشکی در کنار فرد بمانید.
- فرد را به سایه یا محیط خنک منتقل کنید و در صورت امکان لباس های وی را کم کنید.
- با استفاده از روش های زیر، فرد را به سرعت خنک کنید:
- در صورت امکان با آب سرد یا حمام یخ
2. پوست را خیس کنید
3. پارچه های مرطوب سرد را روی پوست قرار دهید
4.لباس فرد را با آب خنک خیس کنید
5. برای سرعت بخشیدن به خنک شدن، هوا را در اطراف فرد به گردش بیاورید
6. پارچه ی مرطوب سرد یا یخ را روی سر، گردن، زیر بغل و کشاله ران قرار دهید.
مشاغلی که بیشتر در معرض استرس حرارتی هستند.
اگر در خارج از منزل یا در محیط های گرم و مرطوب کار می کنید، احتمال بیشتری وجود دارد تا دچار استرس حرارتی شوید. نمونه هایی از افرادی که ممکن است در چنین محیطی باشند عبارتند از:
- کارگران ساختمانی
- ورزشکاران
- پرسنل نظامی
- آتش نشانان
- کشاورزان
- کارگران تاسیسات
عوامل استرس حرارتی
عواملی که خطر ابتلا به استرس حرارتی را افزایش می دهند عبارتند از:
- کم آبی بدن
- اگر احساس تشنگی شدید کنید یعنی مایعات کافی در بدن خود ندارید، بیشتر در معرض خطر استرس حرارتی هستید.
- اضافه وزن یا آمادگی جسمانی ضعیف
- دارو های تجویزی خاص
این دارو ها شامل آرام بخش ها، قرص های آب، آنتی هیستامین ها، مسدود کننده های بتا، ملین ها و دارو هایی هستند که برای درمان بیماری های روانی یا بیماری پارکینسون استفاده می شوند.
- استفاده از مواد مخدر یا الکل
- عدم تجربه کار در گرما
هنگام کار در فضای باز یا انجام کار های سنگین ممکن است به استراحت بیشتری نیاز داشته باشید.
- سابقه بیماری
به ویژه بیماری هایی مانند دیابت، مشکلات کلیوی و مشکلات قلبی. همچنین بارداری و علائمی مانند فشار خون بالا و تب.
- لباس های سنگین، تیره یا روشن
پوشیدن تجهیزات و لباس های سنگین مانند پد و کلاه ایمنی، لباس پلیس و آتش نشانی و تجهیزات حفاظتی صنعتی، ابتلا به استرس حرارتی افزایش می یابد.
- سن
افراد مسن، کودکان و افرادی که دارای شرایط پزشکی مانند بیماری قلبی هستند، بیشتر از بقیه افراد در معرض استرس حرارتی قرار دارند. با این حال، حتی افراد جوان و سالم ممکن است در صورت انجام فعالیت های بدنی شدید در هوای گرم، دچار استرس حرارتی شوند.
- جنسیت
مردان بیشتر از زنان در معرض ابتلا به استرس حرارتی هستند.
- سابقه قبلی بیماری های مرتبط با گرما
استرس حرارتی در محل کار
استرس حرارتی شامل مجموعه ای از شرایط است که در آن بدن تحت استرس ناشی از گرمای بیش از حد است. علائم ناشی از استرس حرارتی می تواند از تعریق زیاد تا سرگیجه، قطع تعریق و غش متغیر باشد.
نشانه های استرس حرارتی اغلب توسط افراد نادیده گرفته می شود. فرد ممکن است در ابتدا گیج شود یا نتواند تمرکز کند و به دنبال آن علائم شدید تری مانند غش و یا افتادن ظاهر شود. اگر علائم استرس حرارتی رخ داد، فرد را به یک منطقه خنک و سایه دار منتقل کنید، به او آب بدهید و فوراً با اورژانس تماس بگیرید.سیستم ملی اطلاعات یکپارچه بهداشت گرما
کارکنان در معرض خطر
برخی از کارمندان بیشتر از دیگران به اختلالات گرمایی یا استرس حرارتی مبتلا هستند. کارمندان مبتلا به بیماری های قلبی، ریوی یا کلیوی، دیابت و کسانی که دارو مصرف می کنند، بیشتر از دیگر افراد در معرض مشکلات استرس حرارتی هستند. قرص های لاغری، آرام بخش ها، نوشیدنی های کافئین دار و مصرف بیش از حد الکل همگی می توانند اثرات استرس حرارتی را تشدید کنند.
اغلب دو تا سه هفته طول می کشد تا کارمندان با یک محیط گرم سازگار شوند. این سازگاری متعاقباً تنها با چند روز به دور از گرما بودن از بین می رود. بنابراین کارکنان باید پس از بازگشت از تعطیلات، هنگام شروع به کار جدید یا در طول اولین موج گرما در فصل، در مورد استرس حرارتی محتاط تر باشند. به طور خلاصه، هر زمان که دما بالا می رود (نزدیک به 32 درجه سانتیگراد) و کار از نظر فیزیکی سخت است، باید اقدامات احتیاطی انجام شود.
سایر عوامل استرس حرارتی
سایر عوامل استرس حرارتی نیز بسیار مهم هستند. علاوه بر دما، افزایش رطوبت نسبی، کاهش جریان هوا، یا عدم ممانعت از گرمای مستقیم (دمای تابشی) همگی می توانند بر پتانسیل استرس حرارتی تأثیر بگذارند.
رطوبت نسبی می تواند تأثیرات شگرفی بر دمای محسوس یا شاخص گرما داشته باشد. ما به خصوص به رطوبت حساس هستیم و این عامل به این دلیل است که پوست ما برای خلاص شدن از شر رطوبت به هوا متکی است. تعریق، مکانیسم خنک کننده بدن شما است، اما اگر هوا در رطوبت نسبی 100 درصد باشد، عرق در هوا تبخیر نمی شود. در نتیجه، احساس گرمای بیشتری خواهیم کرد. به عنوان مثال، اگر دما 30 درجه سانتیگراد و رطوبت نسبی 90 درصد باشد، شاخص گرما در واقع 40 درجه سانتیگراد است و احتمال بروز بیماری های مربوط به گرما را افزایش می دهد.
OSHA-NIOSH یک برنامه قابل دانلود برای کاربران اپل و اندروید دارد که نه تنها شاخص گرمای فعلی، بلکه اقدامات احتیاطی و توصیه هایی را نیز ارائه می دهد. برنامه شاخص گرما را می توان برای سرپرستان و کارگران استفاده کرد تا به راحتی تشخیص دهند که چه زمانی باید گزینه های پیشگیرانه اضافی اجرا شود. به عنوان مثال، با افزایش شاخص گرما، ممکن است مصرف آب و استراحت بیشتری لازم باشد.
پیشگیری از استرس حرارتی برای سرپرستان
- در صورت امکان به کارمندان فرصت دهید تا خود را با مشاغلی که در محیط های با حرارت بالا انجام می شود، وفق دهند. اغلب دو تا سه هفته طول می کشد تا یک کارمند با یک محیط گرم سازگار شود.
- در صورت امکان برنامه کاری را تنظیم کنید. کار های سنگین تر را در روز های خنک تر یا در زمان های خنک تر روز اختصاص دهید.
- حجم کار را کاهش دهید. استفاده از تجهیزات را در روز های گرم افزایش دهید تا کار فیزیکی کاهش یابد.
- برنامه ای برای کار و استراحت در روز های گرم تنظیم کنید.
- به کارگران آموزش دهید تا علائم و نشانه های اختلالات استرس حرارتی را تشخیص دهند و در صورت لزوم آماده ارائه کمک های اولیه باشند.
- از قرار دادن کارکنان “پرخطر” در محیط های کاری گرم برای دوره های زمانی طولانی خودداری کنید. توجه کنید که کارکنان در تحمل شرایط استرس حرارتی متفاوت هستند.
پیشگیری از استرس حرارتی برای کارگران
- یاد بگیرید که علائم استرس حرارتی را بشناسید. در خلال انجام کار دوره های استراحت کافی (در سایه یا محیط خنک تر) داشته باشید.
- از فن های کافی برای تهویه و خنک کردن محیط کار استفاده کنید، به ویژه در هنگام استفاده از تجهیزات حفاظت فردی.
- لباس های روشن و گشاد بپوشید (مگر اینکه در اطراف تجهیزات با قطعات متحرک کار کنید).
- تا جایی که امکان دارد از حضور در گرمای مستقیم دوری کنید (مثلاً در زیر نور مستقیم آفتاب از کلاه استفاده کنید).
- آب فراوان بنوشید: در محیط های گرم بدن به آب بیشتری نیاز دارد
تفاوت بین بیماری گرما و تب چیست؟
تب نشانه یک بیماری است نه خود بیماری. موقع تب کردن دمای بدن به بالا تر از حد معمول می رسد و به جای گرما و رطوبت زیاد خارجی، ناشی از عفونت است.
نتیجه گیری
استرس حرارتی یکی از عوامل زیان آور خارجی به خصوص محیط کار به شمار می رود. عاملی است که تعادل فیزیولوژیک بدن را مختل می کند و موجب پاسخ های فیزیولوژیکی و رفتاری به منظور برقراری تعادل می شود. شناخت علائم و عوامل ایجاد کننده استرس حرارتی هم در خانه، هم فضای باز و هم در محیط های کاری ضروری می باشد.
منبع:
